غياث الدين بن همام الدين الحسيني ( خواند امير )

160

تاريخ حبيب السير في أخبار افراد البشر ( فارسي )

شاميان چنان است كه وليد افضل خلفاء بنى اميه بود زيرا كه مسجد جامع دمشق را كه مشهور است بجامع بنى اميه او ساخت و در مدينه مسجد رسول صلى اللّه عليه و سلم را وسيع گردانيد و در بيت المقدس مسجد اقصى را نيز تجديد عمارت نمود و هرنابينائى را قايدى مقرر نمود و مجذومانرا از ساير برايا جدا كرده جهت ايشان وجه معاش تعيين فرمود و در ايام دولت او بلاد ماوراء النهر تا فرغانه و مملكت كابل تا ملتان مفتوح گشت و در مرآة الجنان چنان مرقوم شده كه وليد با وجود وفور جور كثير التلاوة بود چنانچه در هرسه روز يك ختم قرآن ميكرد و در ماه رمضان هفده ختم بجا مىآورد در تاريخ گزيده مسطور است كه وليد در ايام ايالت خويش در راه باديه مصانع و در دمشق دار الشفاء و دار الضيافه طرح انداخت و پيش ازو اين رسم نبود و در بعضى ديگر از كتب مكتوبست كه وضع منار جهت بانك نماز از مخترعات وليد است وفات وليد در جمادى الاولى يا جمادى الاخرى سنه سته و تسعين اتفاق افتاد مدت حياتش بروايتى چهل و نه سال و كسرى بود و زمان حكومتش نه سال و هشت ماه و كسرى و وليد بقول حمد اللّه مستوفى المنتقم للّه لقب داشت و قعقاع بن الجليل بامر وزارتش قيام مينمود و حاجبش غلامى بود صور نام و العلم عند اللّه العلام گفتار در ايراد بعضى از وقايع كه در ايام دولت وليد در اطراف عالم واقع گرديد چون وليد از دفن پدر خود عبد الملك بازپرداخت به مسجد شتافته بر منبر برآمد و بعد از اداء خطبه خلايق را بتجديد مبايعت خواند مردم بقدم متابعت پيش آمدند و در سنهء سبع و ثمانين وليد هشام بن اسماعيل المخزومى را كه والى مدينه بود معزول گردانيده عمر بن عبد العزيز را بامارت آن بلده فرستاد و عمر بخلاف هشام بتمهيد بساط نصفت و شريعت‌پرورى قيام نموده رسوم ظلم و بيداد منسوخ ساخت و درين سال وليد مسجد جامع دمشق را طرح انداخت و در تزئين و تكليف آن بناء سپهر سيما چند سال مساعى جميله بتقديم رسانيد در تاريخ گزيده مسطور است كه شش بار هزارهزار دينار در آن عمارت صرف شد و در مرآة الجنان مزبور است كه هرروز دوازده هزار كس در آن مسجد كار ميكردند تا باتمام رسيد و در همين سال قتيبة بن مسلم كه از قبل حجاج امير خراسان بود بلدهء بيكند و بعضى ديگر از بلاد ماوراء النهر را فتح نمود و همدرين سال عتبة بن عبيد السلمى و مقدام بن معديكرب الكندى كه در سلك صحابه منتظم بودند وفات يافتند و عتبه نود و چهار سال عمر داشت و مقدام نود و يك سال و در سنه ثمان و ثمانين ميان قتيبة بن مسلم و خواهرزادهء خاقان چين كه موازى دويست هزار مرد جرار بحدود فرغانه آورده بود مقاتلهء عظيم واقع شده كفار انهزام يافتند و درين سال عبد اللّه بن بشر المازنى از عالم فانى انتقال كرد ( و هو آخر من مات من الصحابة بحمص ) و در سنهء تسع و ثمانين بلدهء بخارا بسعى قتيبه مفتوح گرديد و همدرين سال عبد اللّه بن ثعلبة العدوى كه در طفوليت حضرت مقدس